Χημεία Β΄ Γυμνασίου

 Ο κόσμος της Χημείας, ένας κόσμος μαγικός…

Γράφει η εκπαιδευτικός Αντωνία Σαραντινού, Χημικός

Σε αυτή τη δύσκολη σχολική χρονιά,  όσο οι συνθήκες μας το επέτρεψαν βρεθήκαμε στον αγαπημένο χώρο των μαθητών που δεν είναι άλλος από το εργαστήριο των φυσικών επιστημών.

Οι μαθητές αγαπούν να βλέπουν, να παρατηρούν αλλά και να κάνουν πειράματα.

Ένα από τα πειράματα που πραγματοποιήθηκαν ήταν ένα πείραμα επίδειξης, αρκετά εντυπωσιακό,  που σίγουρα διέγειρε το ενδιαφέρον και την προσοχή των μαθητών της Β΄ Γυμνασίου.

Το βίντεο του πειράματος έχει επιμεληθεί ο μαθητής του τμήματος Β₅ , Σκιαδάς Κωνσταντίνος.

« Η οδοντόκρεμα του ελέφαντα », μια εξώθερμη χημική αντίδραση.

 

Υλικά

Η₂Ο₂ 35% v/v

2 φακελάκια ξηρή μαγιά

Υγρό απορρυπαντικό πιάτων

Χρώμα ζαχαροπλαστικής

 Χημική εξήγηση

Η οδοντόκρεμα του ελέφαντα είναι ένας αφρός που σχηματίζεται από την ταχεία αποσύνθεση του υπεροξειδίου του υδρογόνου (οξυζενέ) με τη χρήση καταλάσης από ζυμομύκητα αρτοποιίας. (Σε κανονικές συνθήκες, η αποσύνθεση του υπεροξειδίου του υδρογόνου, λαμβάνει χώρα πολύ αργά, επομένως προστίθεται καταλύτης για να επιταχυνθεί η αντίδραση, πράγμα που θα οδηγήσει σε γρήγορο σχηματισμό αφρού). Το υπεροξείδιο του υδρογόνου διασπάται σε οξυγόνο και νερό. Καθώς μια μικρή ποσότητα υπεροξειδίου του υδρογόνου παράγει ένα μεγάλο όγκο οξυγόνου, το οξυγόνο ωθείτε γρήγορα έξω από το δοχείο. Το σαπουνόνερο παγιδεύει το οξυγόνο, δημιουργώντας φυσαλίδες και μετατρέπεται σε αφρό. Περίπου 5-10 σταγόνες χρώματος τροφίμων προστίθενται  πριν από τον καταλύτη για να γίνει το αποτέλεσμα πιο εντυπωσιακό. Πόσο γρήγορα θα συμβεί η αντίδραση εξαρτάται από τη συγκέντρωση του υπεροξειδίου του υδρογόνου που χρησιμοποιείται. Η αντίδραση είναι εξώθερμη,  έτσι ο αφρός που παράγεται είναι ζεστός. Μια μισοσβησμένη σκλήθρα ξύλου μπορεί να χρησιμοποιηθεί για να δείξει ότι το παραγόμενο αέριο είναι οξυγόνο. Μόλις βυθιστεί μέσα στον αφρό αναφλέγεται με έντονη φλόγα.

Εργασίες Β τετραμήνου σε Χημεία - Βιολογία Β Γυμνασίου.

Γράφει ο εκπαιδευτικός Φραγκίσκος Κεφάλας..

Ο τελευταίος μήνας των μαθημάτων είναι πάντα ο πιο δύσκολος για μαθητές και καθηγητές. Η μη ύπαρξη εξετάσεων φέτος σε Χημεία και Βιολογία διευκόλυνε την σκέψη που είχα εδώ και μερικά χρόνια για την ένταξη στην διδασκαλία θεμάτων που μπορούν να προκαλέσουν το ενδιαφέρον των παιδιών και ταυτόχρονα να είναι στα πλαίσια του αναλυτικού προγράμματος. Ξεκινήσαμε με την βόλτα στον βιολογικό καθαρισμό και συνεχίσαμε με την μελέτη των μικροπλαστικών, αυτών των μικρών "τεράτων" που απειλούν σε μεγάλο βαθμό το παγκόσμιο οικοσύστημα. Απαραίτητη η βοήθεια του κινητού εργαστηρίου με τα tablets ώστε η δουλειά να γίνει στο σχολείο.
Ενδεικτικά παραθέτω κάποιες από τις δουλειές των παιδιών σε μια εκπαιδευτική διαδικασία που πιστεύω ότι είναι ποιο αποδοτική   από οποιασδήποτε μορφής εξέταση.
1. https://docs.google.com/presentation/d/10npZzLmDsrQ6qITlYT-FoiXbmaIlDpWkM5Vj5ESz2jQ/edit?usp=sharing
2. https://docs.google.com/presentation/d/1KMn_hpaqhhs2ZXpHDXnKrXk6EJQxgxC5Hf_tnvHf83U/edit?usp=sharing
3. https://docs.google.com/presentation/d/14SXBNQ-Z66xXWdssSw7Qt85S4Bupoe6Vv8MGeLRqbUI/edit?usp=sharing
4. https://docs.google.com/presentation/d/1sR5CdOKarF3WmrOaq4uKavs45b_jwdPa-NpAD7krc1Q/edit?usp=sharing

Ουράνιο Τόξο με διαλύματα ζάχαρης

Στα πλαίσια του μαθήματος της Χημείας στην Β Γυμνασίου η συγκεκριμένη εργαστηριακή άσκηση προσφέρεται για εξοικείωση με τον εξοπλισμό και τους κανόνες του εργαστηρίου, εντυπωσιάζει τα παιδιά ενώ γίνεται διδασκαλία για τον υπολογισμό πυκνότητας, εισαγωγή στις περιεκτικότητας των διαλυμάτων αλλά είναι χρήσιμη και στην διδασκαλία  της άνωσης- πλεύσης αργότερα στην χρονιά.

https://drive.google.com/open?id=0ByHFxXpiKG6QaW5jbXI4RkZsa00

Το φύλλο εργασίας βρίσκεται εδώ: https://sites.google.com/site/fkefalas1/b-gymnasiou
Φραγκίσκος Κεφάλας
Καθηγητής φυσικών επιστημών στο Γυμνάσιο Πάρου. 

Χημικές αντιδράσεις - Χημεία Β Γυμνασίου.

γράφει ο εκπαιδευτικός Φραγκίσκος Κεφάλας

Στο σχολικό πρόγραμμα τα παιδιά έρχονται σε επαφή με την Χημεία σαν ξεχωριστό διδακτικό αντικείμενο στην Β γυμνασίου. Μετά από τις παρασκευές διαλυμάτων που σκοπό έχουν να εξοικειώσουν τους μαθητές με τους κανόνες και την χρήση κάποιων βασικών οργάνων του εργαστηρίου, ήρθε η ώρα για κάποιες  χημικές αντιδράσεις που πάντα εντυπωσιάζουν τους μαθητές.

Χημεια Γ Γυμνασιου - Εξουδετερωση 1ο  μερος.

γράφει ο εκπαιδευτικός Φ.Κεφάλας

Συνεχίζοντας τα πειράματα στην Γ΄ Γυμνασίου μελετάμε μια  ενδιαφέρουσα αντίδραση με πολλές  εφαρμογές, την εξουδετέρωση. Μέσω του πειράματος επίδειξης γίνεται διέγερση της προσοχής των μαθητών και στη συνέχεια μέσω του φύλλου εργασίας  γίνεται η διερεύνηση του φαινομένου.

Το φύλλο εργασίας της εργαστηριακής άσκησης  υπάρχει στον ιστότοπο Φυσικές Επιστήμες στην Εκπαίδευση . Το παρακάτω βίντεο είναι από την πραγματοποίηση της άσκηση σε ένα από τα πέντε τμήματα  της Γ Γυμνασίου.

Εργαστηριακές ασκήσεις Χημείας Γ' Γυμνασίου

                                                                                          γράφει ο εκπαιδευτικός Φ. Κεφάλας

Όπως κάθε χρόνο έτσι και φέτος στα πλαίσια της Χημείας πραγματοποιούνται τέσσερις μετωπικές εργαστηριακές ασκήσεις  στο κεφάλαιο "οξέα - βάσεις- άλατα". Στην πρώτη άσκηση οι μαθητές μετρούν με πεχαμετρικό χαρτί το pH διαφόρων διαλυμάτων οξέων και βάσεων.

Χρήσιμα «Σκουπίδια»

Γράφει η μαθήτρια Νικολέττα Αλσαμαήλ του Γ1

Όλοι αντιλαμβανόμαστε και κατανοούμε ότι τα σκουπίδια δεν γίνεται να τα φάμε! Πρέπει να τα συλλέξουμε, να τα μεταφέρουμε σε συγκεκριμένο σημείο και εκεί να τα επεξεργασθούμε, ώστε να μην είναι βλαβερά για την υγεία μας και το περιβάλλον. Στο σπίτι μας μαζεύουμε χωριστά το γυαλί, το πλαστικό, το χαρτί και τα ρίχνουμε στους κάδους ανακύκλωσης. Τα υπόλοιπα υλικά καταλήγουν στα κάδους σκουπιδιών του δήμου.

Ντμίτρι Ιβάνοβιτς Μεντελέγιεφ (Дмитрий Иванович Менделеев) :Ένας star της Χημείας

Γράφουν οι μαθήτριες Φιλίππα Γκόκα (Γ1) και Νικολέττα Αλσαμαήλ (Γ1)

Ο Ντμίτρι Ιβάνοβιτς Μεντελέγιεφ γεννήθηκε το 1834 στο Τομπόλσκ της Σιβηρίας. Σπούδασε στο παιδαγωγικό Ινστιτούτο της Πετρούπολης και σε ηλικία 22 ετών απέκτησε το διδακτορικό του δίπλωμα. Το 1859 άρχισε να μελετά δικά του προβλήματα και μια σπουδαία ανακάλυψη που έκανε ήταν η παρατήρηση ότι για κάθε υγρό υπάρχει μια θερμοκρασία πάνω από την οποία δεν μπορούσε να συμπυκνωθεί από την αέρια στην υγρή φάση. Αυτό όμως που τον έκανε διάσημο ήταν ο περιοδικός πίνακας. Διαπίστωσε τον Περιοδικό Νόμο για τα χημικά στοιχεία και επινόησε μια αρχική μορφή του Περιοδικού Πίνακα των Χημικών Στοιχείων, στον οποίο άφησε κενές θέσεις και είπε πως θα τις καταλάμβαναν νέα στοιχεία που δεν είχαν ακόμα ανακαλυφθεί και κάποια από τα οποία ανακαλύφθηκαν αργότερα. Σήμερα αναφέρεται το όνομά του στα βιβλία χημείας εξαιτίας του Περιοδικού Πίνακα. Ο Ίδιος όμως δεν επαναπαύθηκε σ’ αυτό. Ήταν καθηγητής της Χημείας στο πανεπιστήμιο της Πετρούπολης για 23 χρόνια. Με το βιβλίο του  ¨Αρχές της Χημείας¨ προσπάθησε να βάλει μια τάξη στο χάος που επικρατούσε στην Χημεία. Το βιβλίο αυτό γνώρισε μεγάλη επιτυχία. Κυκλοφόρησε σε πολλές εκδόσεις και μεταφράστηκε σε πολλές Γλώσσες. Ενδιαφέρθηκε ιδιαίτερα για τις φυσικές πρώτες ύλες της χώρας του και την αξιοποίηση του άνθρακα, των ορυκτών, των μετάλλων και φυσικά του πετρελαίου. Το 1876 επισκέφτηκε την Αμερική για να μελετήσει τις πετρελαιοπηγές της Πενσυλβάνια. Επέστρεψε στη Ρωσία με πολλές ιδέες για την πρόοδο της ρώσικης πετρελαιοβιομηχανίας. Η δεκαετία του 1880 σημαδεύτηκε από ταραχές στα ρώσικα πανεπιστήμια. Ο Μεντελέγιεβ έπαιρνε συνήθως το μέρος των φοιτητών.  Δεν δίστασε ακόμα και να παραιτηθεί από τη θέση του στο Πανεπιστήμιο όταν ο υπουργός Παιδείας αντιμετώπισε περιφρονητικά τα αιτήματα των φοιτητών.Μπορείτε να δείτε τον σύγχρονο Περιοδικό Πίνακα, με πολλές πληροφορίες  για κάθε στοιχείο στην ιστοσελίδα www.ptable.com

  

Βιβλιογραφία: Α.  Βάρβογλης , «Μεγάλοι Χημικοί»                                                                                                                 

Ακούστε και αυτό το τραγουδάκι με τα ονόματα των χημικών στοιχείων στο παρακάτω διασκεδαστικό video: